Париждік ПСЖ жаңа маусымды тағы бір еуропалық трофеймен бастады. Луис Энрикенің командасы Зальцбургте өткен УЕФА Суперкубогында «Астон Вилланы» 2:1 есебімен жеңіп, бұл жүлдені қатарынан екінші рет иеленді. Хвича Кварацхелия есеп ашса, жеңіс голын Дезире Дуэ соқты. Ағылшын клубының сапындағы 17 жастағы Брайан Маджо жауапты голмен Суперкубок тарихындағы ең жас гол авторы атанды.
Бұл жай ғана жаңа маусымның алғашқы трофейі емес. ПСЖ үшін бұл – соңғы екі жылдағы Еуропадағы үстемдіктің жалғасып жатқанын көрсететін маңызды белгі. Париждіктер 2025/26 маусымында Чемпиондар лигасын қатарынан екінші рет жеңіп, «Реал Мадридтен» кейін бұл жетістікке жеткен Чемпиондар лигасы дәуіріндегі екінші команда болды.
Ал Суперкубоктағы жеңістен кейін футбол әлемінде тағы бір сұрақ қызу талқылана бастады: 2026 жылғы «Алтын допты» ПСЖ футболшысы алуы мүмкін бе? Егер алса, ол Хвича Кварацхелия бола ма, әлде Усман Дембеле, Фабиан Руис немесе Витинья ма?
Хвича неге «Алтын допқа» лайық?
«Астон Виллаға» қарсы матч бұл сұрақты қайтадан күн тәртібіне шығарды. Кварацхелия 20-минутта ПСЖ-ны алға шығарды. Грузиялық футболшы қарсыластың қорғанысын алдап өтіп, қуатты соққысымен қақпашыны қапы қалдырды. Бұл оның ПСЖ сапындағы кезекті маңызды матчтағы шешуші эпизоды болды. (ESPN.com)
Ең бастысы – Хвичаның маусым бойындағы әсері бір ғана голмен немесе статистикамен өлшенбейді. Ол ПСЖ-ның шабуылындағы шығармашылық элементтердің біріне айналды. Қарсылас бірнеше ойыншыны оған бағыттаған кезде де, Кварацхелия жеке шеберлігімен ойын тағдырын өзгерте алады. Оның «Алтын доп» жолындағы ең үлкен аргументі – ең маңызды матчтарда көрінуі.
2025 жылғы Чемпиондар лигасының финалында ПСЖ «Интерді» 5:0 жеңген кезде Кварацхелия гол соқты. 2026 жылғы финалда «Арсеналға» қарсы ойында да оның соққысы қауіпті сәттердің біріне айналды. Ал жаңа маусымдағы алғашқы ірі матчта ол тағы да гол авторы атанды. Бұл – «Алтын доп» үшін өте маңызды фактор. Себебі жеке статистикадан бөлек, футболшының үлкен сахнадағы әсері де бағаланады. Унаи Эмеридің «Астон Вилладан» кейін Кварацхелияны «Алтын доптың» басты фавориттерінің бірі деп атауы да кездейсоқ емес. Испан маманы грузиялық футболшының ерекше деңгейін атап өтті.
Бірақ Хвичаның жолында бір үлкен проблема бар
Ол Грузия құрамасымен әлем чемпионатында өнер көрсеткен жоқ. Әлем чемпионаты бәрін шешті ме? Егер бұл материал әлем чемпионатына дейін жазылса, «Кварацхелияға әлем чемпионаты бәрін өзгертуі мүмкін» деуге болар еді. Бірақ қазір 2026 жылғы әлем чемпионаты аяқталды. Испания финалда Аргентинаны 1:0 жеңіп, әлем чемпионы атанды. Демек, әлем чемпионаты «Алтын доптың» дауыс беруіндегі соңғы үлкен аргументтердің бірін беріп үлгерді. Алайда әлем чемпионатында жеңіске жету автоматты түрде «Алтын допты» білдірмейді. Ресми критерийлердің ішінде жеке ойыншының көрсеткіші, командалық жетістіктері және ойыншының класы мен әділ ойыны қарастырылады. Сондықтан «әлем чемпионатын ұтқан футболшы міндетті түрде «Алтын допты» алады» деген түсінік дұрыс емес. Бірақ әлем чемпионатының салмағы өте үлкен. Әсіресе турнирде футболшы жеке өзі ерекше деңгей көрсетсе. Осы тұрғыдан қарасақ, Кварацхелияның жағдайы күрделірек. Ол Грузиямен әлем чемпионатына қатысқан жоқ. Демек, оның негізгі аргументтері – ПСЖ-мен Чемпиондар лигасындағы жетістігі және жеке ойын деңгейі.
Дембеле – ең қауіпті қарсылас
Хвичаның басты қарсыластарының бірі – дәл өз командасындағы Усман Дембеле. Француз футболшысы 2025 жылғы «Алтын доптың» иегері болды. Ол сол маусымда ПСЖ-ның тарихи треблына үлкен үлес қосты және жүлдені жеңіп алды. (The Guardian) 2025/26 маусымында Дембеле де ПСЖ-ның Чемпиондар лигасын қатарынан екінші рет жеңуіне үлес қосты. Финалда «Арсеналға» қарсы есепті пенальтиден теңестірген де – француз. UEFA оны финалдағы маңызды ойыншылардың бірі ретінде атап өтті. Оның тағы бір үлкен артықшылығы – әлем чемпионаты.
Дембеле Франция құрамасымен турнирді өте нәтижелі өткізді. Норвегияға қарсы ойында ол хет-трик жасады, Иракқа қарсы да гол соқты. Ал Англиямен үшінші орын үшін кездесуде тағы бір гол соқты. Франция турнирді төртінші орында аяқтады. Яғни Дембеленің қолында Кварацхелияда жоқ аргумент бар: әлем чемпионатындағы жеке статистикасы. Бірақ Францияның әлем чемпионы бола алмауы оның мүмкіндігін біршама төмендетеді. Егер Франция жартылай финалда Испанияны жеңіп, ал Дембеле турнирдің басты қаһарманына айналғанда, жағдай мүлдем басқаша болар еді.
Фабиан Руис – күтпеген, бірақ өте қауіпті кандидат
Ал Фабиан Руис туралы бөлек айту керек. Испанияның әлем чемпионы атануы оның кандидатурасын бірден күшейтті. Руис ұлттық құрамамен әлем чемпионатының бүкіл жолынан өтті: Испания топтық кезеңнен бастап финалға дейін жетіп, ақырында Аргентинаны жеңді. Испания футбол федерациясының деректерінде Руистің әлем чемпионатындағы осы ойындардың барлығы көрсетілген. Мәселе мынада: Фабиан Руис – Хвича немесе Дембеле секілді көзге бірден түсетін шабуылшы емес. Ол матчты голдармен емес, ойынды басқарумен өзгертеді. Оның пас беруі, позиция таңдауы, допты алға жылжытуы, қысымнан шығуы – ПСЖ мен Испанияның ойын құрылымында өте маңызды. Сондықтан Руистің «Алтын доп» мүмкіндігі бір нәрсеге байланысты: дауыс берушілер биыл «ең көп гол соққан футболшыны» емес, ең толық әрі ең маңызды ойыншыны жоғары бағалай ма?
Егер солай болса, Руис шын мәнінде өте қауіпті кандидат. Өйткені оның қолында әлем чемпионы атағы бар. Ал ПСЖ сапында ол Чемпиондар лигасын да жеңді.
Ал Витинья ше?
Витиньяның жағдайы тіпті қызық. Португалиялық футболшы ПСЖ-ның ойын құрылымындағы ең маңызды элементтердің бірі. Ол шабуыл мен қорғанысты байланыстырады, допты бақылауда ұстайды, қысым кезінде шешім қабылдайды. 2026 жылғы Чемпиондар лигасының финалында Витинья ПСЖ сапындағы үздіктердің бірі болды және UEFA оны матчтың үздік ойыншыларының қатарында көрсетті. Бірақ оның проблемасы да түсінікті: жартылай қорғаушының жұмысы әрдайым гол мен ассист арқылы өлшенбейді. Сондықтан Витиньяны «Алтын допқа» жеткізу үшін оның техникалық және тактикалық ықпалын бағалайтын дауыс берушілер көп болуы керек. Оның үстіне Португалия әлем чемпионатында Испаниядан 0:1 есебімен жеңіліп, ширек финалға жете алмады. Бұл да оның позициясына кері әсер етеді.
Витинья не айтты?
ПСЖ жартылай қорғаушысы «Алтын доп» футболшының ПСЖ сапынан шығуы әділетті болар еді деп санайды. Ол Кварацхелияны, Дембелені және Фабиан Руисті атаған. Меніңше, Витиньяның пікірі логикаға толық келеді. Себебі ПСЖ-ның 2025/26 маусымы жеке бір футболшының емес, тұтас команданың үстемдігі болды. Париждіктер Чемпиондар лигасын екінші жыл қатарынан жеңді. Финалда «Арсеналды» пенальти сериясында ұтты. Ал Суперкубокта «Астон Вилланы» жеңіп, жаңа маусымды да трофеймен бастады. Сондықтан дауыс берушілердің назарында бір ғана футболшы емес, ПСЖ-ның бірнеше ойыншысы болуы заңды. Меніңше, дәл осы жерде ПСЖ-ның күші әрі әлсіздігі жатыр. Бір командадан төрт футболшы таласса, олар бір-бірінің дауысын бөліп жіберуі мүмкін.
Мысалы, бір журналист үшін бірінші орында Кварацхелия, екіншісінде Дембеле, үшіншісінде Витинья тұруы мүмкін. Басқа дауыс беруші керісінше ойлайды. Ал ПСЖ ойыншыларының өзара бәсекесі басқа клубтардың бір жұлдызына мүмкіндік береді.
Хвича үшін басты мәселе – жеке тұлғаға айналу
Кварацхелияның «Алтын доп» үшін басты артықшылығы – оның футбол стилі. Ол алаңда көзге түседі. Қарсыласын алдайды. Бірге-бірде қауіпті. Қорғанысты бұзады. Алыстан соққы жасайды. Маңызды матчта гол соға алады. Ал «Алтын доп» сияқты марапаттарда мұндай фактордың маңызы зор. Бірақ Хвичаға енді ПСЖ-дағы «жақсы ойыншы» деңгейінен «команданың басты жұлдызы» деңгейіне көтерілу қажет. Егер ол жаңа маусымда Дембеле, Дуэ, Баркола және басқа ойыншылардың арасында ПСЖ-ның басты шабуылшысы екенін дәлелдей алса, оның мүмкіндігі келесі жылдары одан әрі өседі. Ал дәл қазір оның 2026 жылғы «Алтын допқа» мүмкіндігі бар ма? Иә. Тіпті өте жоғары. Бірақ басты фаворит деп кесіп айтуға әлі ерте.
ПСЖ «Реал Мадридтің» жетістігін қайталай ала ма?
Ең қызықты сұрақтың бірі осы. 2016-2018 жылдары «Реал Мадрид» Чемпиондар лигасын қатарынан үш рет жеңіп, футбол тарихындағы ең ерекше кезеңдердің бірін өткізді. ПСЖ қазір сол межеге бір қадам қалды. Енді 2027 – тарихи үшінші титул үшін күрес. UEFA дерегіне сәйкес, ПСЖ 2026 жылы «Реалдан» кейін Чемпиондар лигасын қатарынан қорғаған екінші клуб болды.
Ал Суперкубокта да Париждіктер қатарынан екінші рет жеңіске жетіп, бұл жүлдені қатарынан иеленген «Реал Мадрид» пен «Милан» қатарына қосылды. Бұл енді кездейсоқтық емес.
ПСЖ-да ең маңыздысы – клубтың ойын философиясы өзгерді. Бұрын Париж командасы көбіне жұлдыздарды жинаумен танылды. Месси, Неймар, Мбаппе сияқты футболшылардың айналасында үлкен жоба құрылды. Қазір жағдай басқа. Луис Энрике жеке жұлдыздардан гөрі командалық жүйеге сүйенетін футбол құрды. Сондықтан ПСЖ-ның тағы бір Чемпиондар лигасын жеңу мүмкіндігі бар. Бірақ «Реалдың» үш чемпиондығын қайталау өте қиын болады. Себебі енді барлық қарсылас ПСЖ-ны басты фаворит ретінде қабылдайды. Чемпионды жеңу үшін қарсыластардың мотивациясы жоғары болады. Оның үстіне жаңа маусымда командаға физикалық тұрғыда да, психологиялық жағынан да үлкен жүктеме түседі. Дегенмен ПСЖ-ның қазіргі жасы, құрам тереңдігі және Луис Энрикенің жүйесі бұл мақсаттың фантастика емес екенін көрсетеді.
«Алтын доп» үшін қазіргі тартыстың мәні неде?
Бұл жерде бір нәрсені ұмытпау керек: «Алтын доп» – тек трофейлерді санау жарысы емес. Ресми критерийлердің өзінде жеке көрсеткіш бірінші орында тұр. Одан кейін командалық жетістіктер мен ойыншының класы және fair play көрсеткіші бағаланады. Сондықтан Хвича – жеке шеберлік, шешуші матчтар және ПСЖ-ның Еуропадағы үстемдігімен алға шығады.
Дембеле – өткен жылғы «Алтын доп» иегері, Чемпиондар лигасының чемпионы және әлем чемпионатында бес голдық көрсеткішке жеткен футболшы ретінде өте мықты кандидат.
Фабиан Руис – әлем чемпионы және Чемпиондар лигасының жеңімпазы. Оның ең үлкен артықшылығы – екі ірі турнирдегі командалық жетістіктері.
Витинья – ПСЖ ойынының жүрегіне айналған жартылай қорғаушы және Чемпиондар лигасы финалындағы маңызды тұлға. Бірақ Португалия құрамасын алға сүйрей алмады. Ал әлем чемпионаты бұл бәсекені күшейтіп жіберді.
Егер дәл қазір дауыс беру керек болса, ПСЖ ішіндегі тартыста мен Дембеле мен Кварацхелияны алдыңғы қатарға қоюға болады. Дембеленің артықшылығы – өткен жылғы «Алтын доп», Чемпиондар лигасы және әлем чемпионатындағы нәтижесі. Кварацхелияның артықшылығы – оның ойын сапасы, шешуші сәттердегі әсері және соңғы кезеңдегі тұрақты түрде үлкен матчтарда көрінуі. Фабиан Руис – алаңдағы қара жұмысты атқаратын ойыншы. Испанияның әлем чемпионы болуы оның мүмкіндігін айтарлықтай арттырды. Витиньяның шансы сәл төменірек, бірақ оның футболдағы ықпалын терең бағалайтын дауыс берушілер көп болса, ол жоғары көтерілуі мүмкін.
Ал ең қызығы – Хвича енді тек «Алтын допқа үміткер» емес, жүлдені шын мәнінде жеңе алатын футболшы деңгейіне жетті. 26 қазанда Лондонда өтетін марапаттау рәсімінде кім жеңетіні белгілі болады.
