Қазақстанда теміржол көлігіне сұраныс жоғары деңгейде сақталып отыр. 2025 жылдың қорытындысы бойынша елдегі жалпы жолаушылар ағыны 1,94 млрд адамды құрады. Қалааралық бағыттарда пойыз әлі де жетекші орында: 19,4 млн жолаушы теміржол қызметін пайдаланған. Бұл көрсеткіш әуе көлігінен жоғары деп жазды ozgeris.info сайты.
Алайда салада шешімін күткен мәселе бар — вагондардың ескіруі. Ұлттық тасымалдаушы паркінің едәуір бөлігі 20 жылдан астам уақыт пайдаланылып келеді. Осыған байланысты жылжымалы құрамды жаңарту стратегиялық міндетке айналды.
Локализацияға басымдық
Бұл бағытта Қазақстан швейцариялық Stadler компаниясымен бірлескен жобаны іске асыруда. Келісімнің негізгі шарты — өндірісті ел ішінде дамыту.
Компания Астанадағы бұрынғы Talgo зауытын сатып алып, оны толықтай жаңғыртты. Өндірістік алаң жаңа технологияларға бейімделіп, цехтар кеңейтілді, инфрақұрылым жаңартылды. Бүгінде зауыттың аумағы 31 мың шаршы метрге жуық.
Өндіріс іске қосылды
2025 жыл жобаның жаңа кезеңіне айналды — кәсіпорын толық өндірістік режимге өтті. Зауытта вагон корпустарын дәнекерлеу мен бояудан бастап, электр және пневматикалық жүйелерді орнатуға дейінгі барлық негізгі процестер жүзеге асырылады.
«Қазақстан Темір Жолы» ұлттық компаниясымен жасалған келісімге сәйкес, 2030 жылға дейін 557 жолаушылар вагоны жеткізіледі. Сонымен қатар, 20 жылдық сервистік қызмет көрсету қарастырылған.
Кадр және технология
Жоба аясында кадр даярлау мен технология трансферіне ерекше көңіл бөлінуде. Қызметкерлер Stadler компаниясының Еуропадағы зауыттарында оқытылып, жинақталған тәжірибені Қазақстанда енгізуде.
Қысқа уақыт ішінде кәсіпорындағы қызметкерлер саны 90-нан 700 адамға дейін өсті. Олардың басым бөлігі — қазақстандықтар.
Жаңа кезең: алюминий корпустар
Алдағы уақытта кәсіпорында алюминий вагон корпустарын өндіретін жаңа цехтар салу жоспарланып отыр. Бұл өндірісті толық циклге жақындатады.
Алюминий вагондар жеңіл, энергияны тиімді пайдаланады және инфрақұрылымға түсетін жүктемені азайтады.
Экономикалық әсер
Сарапшылардың пікірінше, жобаның экономикалық маңызы жоғары. Жергілікті өндіріс вагондардың құнын төмендетуге мүмкіндік береді, сонымен қатар отандық жеткізушілердің дамуына жол ашады.
Бұдан бөлек, кәсіпорын экспортқа шығу мүмкіндігін де қарастыруда. Қазақстанда өндірілген өнімдер көршілес елдерге жеткізілуі ықтимал.
Жолаушылар үшін нәтиже
Жаңа вагондар жолаушыларға қолайлы жағдай ұсынады. Олар заманауи климат-бақылау жүйесімен, электрлік жылыту жүйесімен және кеңейтілген ішкі кеңістікпен жабдықталады.
Осылайша, Stadler Kazakhstan жобасы тек өндірістік бастама ғана емес, елдегі теміржол саласын жаңғыртуға бағытталған кешенді қадам ретінде бағаланып отыр.